Endometrioza: vlerësimi i dhimbjes dhe kujdesi sipas synimeve
Endometrioza është ind i ngjashëm me shtresën e mitrës që rritet jashtë saj. Mund të japë inflamacion, ngjitje, dhimbje legeni dhe vështirësi fertiliteti, me shenja të ndryshme. Dhimbja e fortë menstruale që prish jetën do kontroll edhe në adoleshencë. Nuk duhet nënvlerësuar si diçka për t'u duruar ose dështim personal.
Përmbledhje e shkurtër: Endometrioza është ind i ngjashëm me shtresën e mitrës që rritet jashtë saj. Mund të japë inflamacion, ngjitje, dhimbje legeni dhe vështirësi fertiliteti, me shenja të ndryshme. Dhimbja e fortë menstruale që prish jetën do kontroll edhe në adoleshencë. Nuk duhet nënvlerësuar si diçka për t'u duruar ose dështim personal.
Draft editorial: shqyrtimi i pavarur klinik dhe gjuhësor është ende në pritje. Ky informacion nuk vendos diagnozë dhe nuk zëvendëson këshillën mjekësore individuale.
Në këtë faqe
Njihni modelin pa supozuar një shkak
Dhimbja shfaqet me periodat ose jashtë tyre, gjatë ose pas seksit, jashtëqitjes ose urinimit. Mund të ketë lodhje, fryrje dhe vështirësi shtatzënie. Sasia e sëmundjes nuk përputhet gjithmonë me dhimbjen; disa kanë pak shenja. Mbani shënim kohën, gjakun, zorrën ose urinën, mungesat dhe barnat. Tregoni historinë familjare dhe synimin për shtatzëni. Adenomioza, infeksioni, zorrët dhe vezoret mund të mbivendosen ose duan tjetër kurë. Nuk ngjitet dhe shkaku nuk dihet plotësisht.
Imazhi normal nuk e përjashton
Mjeku merr historinë dhe ofron ekzaminim me pëlqim e ekografi të përshtatshme. Kërkoni shpjegim, person shoqërues mjekësor, alternativë ose ndalimin. Ekografia specialistike ose rezonanca shohin sëmundjen e thellë, endometriomat në vezore dhe zorrën, fshikëzën ose ureterët. Forma sipërfaqësore mund të humbasë. Vazhdimësia dhe ndikimi madhor justifikojnë referim edhe me imazhe normale. Laparoskopia shqyrton ose trajton, por nuk duhet gjithmonë para trajtimit të shenjave. Pyesni çfarë ndryshon testi dhe caktoni ndjekje nëse qasja e parë nuk ndihmon.
Dhimbja dhe hormonet duan plan individual
Qetësuesit e përshtatshëm ndihmojnë me këshillë për dozë, kohë, ndërveprime dhe kontroll, jo shtim pafund. Hormonet ulin dhimbjen duke frenuar aktivitetin ose periodat: disa kontraceptivë ose progestogjenë. Zgjedhja varet nga historia, efektet, preferenca dhe përpjekja për shtatzëni. Disa kura specialistike ulin estrogjenin dhe prekin kockat, ndaj duan ndjekje dhe mbrojtje. Frenimi hormonal nuk rrit shtatzënitë spontane gjatë përpjekjes. Jo çdo përgatitje siguron kontracepsion. Shenjat mund të rikthehen pas ndalimit; sqaroni rishikimin.
Kirurgjia dhe fertiliteti së bashku
Kirurgjia heq ose shkatërron vatra, liron ngjitje ose trajton endometriomën, me përfitime, rikthime dhe rreziqe të ndryshme. Forma e thellë do ekip për zorrën dhe urinën. Ndërhyrja ovariane mund të ulë rezervën, sidomos e përsëritur; diskutoni fertilitetin para saj. Disa përfitojnë më shumë nga trajtimi i fertilitetit sesa operacione të përsëritura, sipas moshës, shkaqeve dhe synimeve. Heqja e mitrës nuk garanton shërim pasi vatra mund të mbeten jashtë; vezoret kanë pasoja shtesë. Shtatzënia nuk rekomandohet si shërim. Sqaroni çfarë hiqet, alternativat, dhimbjen, fertilitetin dhe rikuperimin.
Përditshmëria dhe shenjat që nuk presin
Shërbimi i dhimbjes, fizioterapia pelvike e trajnuar, ndihma psikologjike dhe përshtatjet e shkollës ose punës ndihmojnë krahas kurës. Kjo nuk e bën dhimbjen imagjinare. Ngrohtësia e sigurt qetëson pa djegie; asnjë dietë ose shtesë nuk është shërim universal i provuar. Dhimbja e fortë e papritur ose në rritje, të fikëtit, maja e shpatullës, gjaku i madh ose gulçimi duan emergjencë, sidomos me shtatzëni të mundshme. Dhimbja me mundësi shtatzënie do këshillë shpejt për ektopike. Ethet, të vjellat e përsëritura ose urinimi i vështirë duan urgjencë. Mos ia atribuoni çdo të reje endometriozës. Planifikoni acarimet, kontrollet dhe referimin kur dështon kura.
Shembuj praktikë
Këto situata hipotetike ilustrojnë vendime dhe pyetje. Nuk parashikojnë diagnozë ose rezultat trajtimi.
Shembull hipotetik: imazhi normal nuk e mbyll
Lina mungon çdo muaj nga shkolla prej dhimbjes. Ekografia është normale, por kthehet me shënime dhe pyet për referim e trajtim. Ekipi shikon endometriozën dhe shkaqe të tjera pa mohuar dhimbjen.
Shembull hipotetik: fertiliteti ndryshon bisedën
Mira ka endometriomë dhe dëshiron shtatzëni. Para kirurgjisë pyet për rezervën, alternativat dhe vlerësimin e fertilitetit. Me specialistin zgjedh sipas prioriteteve, jo të njëjtën kurë për çdo kist.
Pyetje për ekipin shëndetësor
- A mund të jetë endometriozë ose tjetër gjendje dhe çfarë do të thotë ekografia normale?
- Cila kurë dhimbjeje ose hormon përshtatet me shëndetin e shtatzëninë?
- Çfarë përfitimi dhe rreziku ka kirurgjia për dhimbje, rikthim e fertilitet dhe kur duhet urgjencë?
Ke pyetje për shëndetin tënd?
Fol me një mjek vullnetar me një thirrje zanore. Është falas dhe konfidenciale.
Nuk ke nevojë për mjek?
Farmacisti mund të të këshillojë falas, pa takim.
Ky udhëzues nuk zëvendëson mjekun. Këtu gjen informacione për shëndetin. Nuk merr diagnozë ose mjekim. Për këtë, shko te mjeku. Në rast urgjence, telefono në 112.